این مفاله در شماره های بعدی نشریه معارف منطقی منتشر خواهد شد.

    بازخوانی تعریف مواضع و نظام‌بخشی به طبقه‌بندی آنها در چارچوب تلفیقی و کاربردی

    نوع مقاله: 
    پژوهشی
    نویسندگان:
    ✍️ احمد محمدی پیرو / *استادیار - مؤسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی(ره) / mohammadi.p@iki.ac.ir
    doi 10.22034/manteghi.2026.5003797
    چکیده: 
    مفهوم «مواضع» به عنوان سنگ‌بنیان استدلال‌های جدلی و برهانی، همواره مورد توجه منطق‌دانان بزرگی همچون فارابی و ابن‌سینا بوده است. این متفکران با الهام از ارسطو، کوشیده‌اند تا این ابزارهای استنتاجی را در قالب‌های طبقه‌بندی گوناگون ـ بر اساس حوزه شمول، نوع محمول، یا منشأ اخذ ـ سامان دهند. با این حال، تنوع و ظاهر پراکنده این طبقه‌بندی‌ها ممکن است برای پژوهشگر معاصر این پرسش را پدید آورد که ارتباط نظام‌مند این الگوهای مختلف با یکدیگر چیست و چگونه می‌توان در استدلال‌ورزی، از میان آنها راهی بهینه برگزید. این مقاله بر آن است تا با وفاداری به بنیان‌های تاریخی و معرفتی سنت منطق، گامی در مسیر نظام‌بخشی و یکپارچه‌سازی این طبقه‌بندی‌ها بردارد. پژوهش حاضر با پذیرش غنای تحلیلی هر یک از الگوهای سنتی، می‌کوشد با تلفیق دو محور کلیدیِ ساختار منطقی و هدف معرفتی، چارچوبی ترکیبی ارائه دهد. در این الگوی نوین، هر موضع نه در فهرستی مستقل، که در تقاطعِ روشنِ یک نوع ادعا و یک گونه استدلال جای می‌گیرد. دستاورد نهایی این بازخوانی، ارائه نقشه‌ای است که هم پیوستگی درونی سنت طبقه‌بندی مواضع را آشکار می‌سازد و هم با کاربردی‌سازی این مفهوم، آن را برای تحلیل و ساخت استدلال در فضای فکری معاصر، دسترس‌پذیرتر می‌نماید.
    Article data in English (انگلیسی)
    Title: 
    Revisiting the definition of 'topics' and systematizing their classification within an integrated and applicable framework
    Abstract: 
    The concept of "topics" (al-mawāḍi‘) as the cornerstone of dialectical and demonstrative arguments has always been of great interest to major logicians such as al-Fārābī and Avicenna. Inspired by Aristotle, these thinkers sought to organize these inferential tools into various classificatory frameworks—based on scope, type of predicate, or source of derivation. However, the diversity and seemingly scattered nature of these classifications may raise for the contemporary researcher the question of how these different patterns are systematically related to one another, and how one can choose the optimal path among them in argumentation. This article aims to take a step toward systematizing and integrating these classifications, while remaining faithful to the historical and epistemological foundations of the logical tradition. By accepting the analytical richness of each of the traditional patterns, the present study seeks to offer a hybrid framework by combining two key axes: logical structure and epistemic aim. In this new model, each topic is situated not in an isolated list, but at the clear intersection of a type of claim and a kind of argument. The ultimate outcome of this reexamination is a map that both reveals the internal coherence of the tradition of classifying topics and, by rendering this concept more applicable, makes it more accessible for analyzing and constructing arguments in the contemporary intellectual landscape.
    شیوه ارجاع به این مقاله: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    محمدی پیرو، احمد. (1405) بازخوانی تعریف مواضع و نظام‌بخشی به طبقه‌بندی آنها در چارچوب تلفیقی و کاربردی. دو فصلنامه معارف منطقی، ()، - https://doi.org/10.22034/manteghi.2026.5003797.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    احمد محمدی پیرو."بازخوانی تعریف مواضع و نظام‌بخشی به طبقه‌بندی آنها در چارچوب تلفیقی و کاربردی". دو فصلنامه معارف منطقی، ، ، 1405، -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    محمدی پیرو، احمد.(1405) 'بازخوانی تعریف مواضع و نظام‌بخشی به طبقه‌بندی آنها در چارچوب تلفیقی و کاربردی'، دو فصلنامه معارف منطقی، (), pp. -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    محمدی پیرو، احمد. بازخوانی تعریف مواضع و نظام‌بخشی به طبقه‌بندی آنها در چارچوب تلفیقی و کاربردی. معارف منطقی، , 1405؛ (): -